Naar de homepage van FNV Bondgenoten Dossiers Veilig en Gezond werken Vragen? Bel de arbotelefoon Vragen? Mail ons! Zoek binnen de website van FNV Bondgenoten

Home >> Mijn vraag >> Overzicht >> Veilig en gezond werken >>>Werkdruk >> "In gesprek met je baas" >> Tips

logo de tijd

TIPS...

...voor het aanpakken van werkdruk

Werkdruk, een stappenplan Tips voor de diskussie met de leiding

Laatste update: 5 april 2001

Werkdruk, een stappenplan...

  1. Is werkdruk het werkelijke probleem? Werkdruk is vooral: te weinig tijd om het overeengekomen werk op tijd en goed af te krijgen. Maar ook andere faktoren kunnen leiden tot werkstress. Bijvoorbeeld slechte kwaliteit van leidinggeven, slechte onderlinge verhoudingen. Denk dus eerst goed na waar je het precies over wilt hebben.
    Elders op deze site worden een aantal definities en begrippen verder duidelijk gemaakt.

  2. Kijk of je de enige bent die te maken heeft met werkdruk. Vaak is het een probleem van veel, zoniet alle collega's om je heen. Bespreek het dan ook met elkaar, en kijk in hoeverre je gezamenlijk het probleem aan de orde kunt stellen: bij de bond, de ondernemingsraad of in het werkoverleg. Ook al leven we in een ge-individualiseerde tijd: samen sta je sterker.

  3. Daarna komt het erop aan werkdruk bespreekbaar te maken. Daarvoor moeten nogal eens een aantal barrières genomen worden. Bezwaren bij de leiding (maar soms ook collega's) kunnen variëren van 'van werken gaat niemand dood' tot ' werkdruk is niet te meten' en vele andere. Elders op deze site vind je informatie over:
    - wat is werkdruk precies?
    - kun je werkdruk meten?
    - welke tegenargumenten zijn er tegen de bezwaren van mijn baas?

  4. Of werkdruk een echt probleem is voor jezelf of in de organisatie waar je werkt, kan worden onderbouwd door werkdruk te meten. Want dat kan! De huidige sociaal-wetenschappelijke methodes zijn betrouwbaar genoeg om een goed idee te geven of de werkdruk in jouw bedrijf, op jouw afdeling hoog is of niet. Daarvoor bestaan allerhande meetinstrumenten. Allemaal met hun voor- en nadelen. Een aantal daarvan wordt op deze site gepresenteerd en met elkaar vergeleken. Daarbij is het vaak van belang niet alleen te kijken OF er werkdruk is, maar ook wat de mogelijke OORZAKEN daarvan zijn. Niet alle meetinstrumenten besteden daar evenveel aandacht aan. Voor de door de FNV ontwikkelde Quick Scan Werkdruk is het opsporen van mogelijke werkdrukoorzaken de kern van de zaak: heb je de oorzaken duidelijk, dan komen ook al vaak de oplossingen in zicht!

  5. Meten is weten. Maar met meten alleen los je een probleem niet op. Sterker: als een meting en een mooi rapport niet snel worden gevolgd door daadwerkelijke akties en verbeteringen, dan nemen stress en onrust alleen maar verder toe. Vandaar dat al in het begin duidelijke afspraken hierover moeten worden gemaakt: wat gaan we doen als de metingen uitwijzen dat er inderdaad een probleem is. Werk dat in goed overleg uit tot een stevig 'plan van aanpak': Wat gaan we doen, Wie doet het, en Wanneer. Zie ook toe op de uitvoering van het plan, door tussentijds de vinger aan de pols te houden.

  6. Werkdruk vraagt een doelgerichte aanpak. Veel goed bedoelde plannen en aktiviteiten leiden tot niets (en kosten wel veel geld). Bespreek dus goed welke akties zinvol zijn. Daarbij zijn wij van mening dat het 'verminderen van de belasting' van de werknemer (= het verminderen van de werkdruk) over het algemeen meer en vooral struktureler oplost dan het 'verhogen van de belastbaarheid' (= stress trainingen en dergelijke). Wat niet wegneemt dat je ook op dit vlak (time management!) wel het nodige kunt bereiken.
    Om te weten of maatregelen het beoogde resultaat opleverenun, zijn twee dingen nodig:
    * formuleer vooraf doelstellingen: wat willen we bereiken, hoeveel minder mensen moeten over twee jaar klagen over werkdruk
    * evalueer de resultaten van de maatregelen, en meet na enkele jaren opnieuw de werkdruk, om te bekijken of die inderdaad in de gewenste mate omlaag gegaan is

  7. Maak zo mogelijk gebruik van al bestaande initiatieven en (soms zelfs wettelijk verplichte) instrumenten om de aanpak van werkdruk van de grond te krijgen: de Risico Inventarisatie en Evaluatie hoort aandacht aan het onderwerp te besteden. Net als de vragenlijsten die in het kader van het Periodiek Arbeidsgezondheidskundig Onderzoek (PAGO) worden rondgestuurd. In een aantal CAO's zijn afspraken over werkdruk gemaakt. En tot slot is werkdruk een 'hot item' in veel arboconvenanten. Zie daarover het complete dossier arboconvenanten op deze site.

Zie ook op deze site: 'bezint eer gij begint'

 


 

Tips voor de werkdrukdiskussie met je leidinggevende

 

  1. Een goede voorbereiding is het halve werk. Denk dus vooraf na wat je precies aan de orde wilt stellen en hoe. Bespreek het zo mogelijk met collega's. Kijk ook nog eens goed naar je eigen argumenten. Welke tegenargumenten verwacht je, en hoe ga je daarop reageren. Een goede voorbereiding zorgt ervoor dat je tijdens het gesprek niet met de mond vol tanden komt te staan. Een goede voorbereiding zorgt ervoor dat je het gesprek als redelijk mens kunt voeren, en niet met de staart tussen de benen afdruipt of in een woede-aanval laat ontaarden.
    Denk ook vooraf na wat je met het gesprek wilt bereiken: alleen een luisterend oor, of duidelijke maatregelen om de situatie te verbeteren. Zoja, welke maatregelen zijn dan nodig?

  2. Kun je het probleem alleen af, of is het zinnig het ook aan de orde stellen bij vakbond of ondernemingsraad. Of in het werkoverleg. Vaak is het aan te raden er eerst in eigen kring of met je leidinggevende over te praten. En misschien kom je dan wel samen tot de conclusie dat het tijd is om de bond of de OR erbij te halen...

  3. Te hoge werkdruk is een probleem. Voor jou, omdat je je werk niet af krijgt. Omdat je teveel uren moet maken. Omdat je er gestresst en op den duur ziek van wordt. Maar vaak ook voor het bedrijf. Want:
    * te hoge werkdruk leidt tot kwalitatief minder werk, en klagende klanten
    * te hoge werkdruk tast de motivatie en op den duur ook de produktiviteit aan
    * te hoge werkdruk leidt tot extra kosten in de vorm van 'herstelakties' voor gemaakte fouten, hogere verzuim- en zelfs WAO-kosten voor het bedrijf
    * te hoge werkdruk leidt ertoe dat het bedrijf 'van dag tot dag' leeft: je hebt de tijd niet om na te denken over de lange termijn aktiviteiten en plannen, over nieuwe produktmogelijkheden, of over mogelijkheden om het werk anders en beter te doen. Waar dat toe leidt zie je soms in ziekenhuizen of onderwijsinstellingen: iedereen is druk druk druk, maar of met het altijd zo verstandig aanpakt, en of al die (vaak administratieve) aktiviteiten nu allemaal nodig zijn...daar kun je soms vraagtekens bij zetten
    Laat dat in het gesprek met je leidinggevende goed naar voor komen: te hoge werkdruk is slecht voor de werknemers, maar op den duur ook voor het bedrijf zelf.

  4. Met een in alle rust gevoerd gesprek, waarin argumenten voorop staan en je probeert elkaars invalshoek te begrijpen kom je vaak het verst. Streef - daar waar mogelijk(en dat is helaas niet altijd het geval) - naar een zogenaamde 'win-win' situatie

  5. Probeer in het gesprek tot konkrete afspraken te komen. Dus geen vrijblijvend 'het heeft de aandacht', maar: wat zullen we er (liefst samen) aan doen, wie doet wat, wanneer?